Autor: Evgeniy Kuzmichev, Deputy Director of HSE Department — Rosgeologiya
Organizacja ewakuacji pracowników branży poszukiwawczo-geologicznej z oddalonych i trudno dostępnych rejonów w razie wypadków i zdarzeń stanowi złożony i istotny problem. Stoimy przed zadaniem nie tylko zorganizowania terminowego i bezpiecznego transportu pracowników znajdujących się w odległości 200 – 300 kilometrów od najbliższej miejscowości, ale także zrobienia tego przy minimalnych nakładach czasu i zasobów. Wszystkie akty normatywno-prawne obowiązujące na terytorium Federacji Rosyjskiej regulują jedynie działania związane z ewakuacją personelu w sytuacjach nadzwyczajnych o charakterze naturalnym i technogennym, nie dając odpowiedzi na pytania dotyczące postępowania w przypadku urazów pracowników w warunkach ekstremalnych. Ze względu na to, że znaczna część działalności przedsiębiorstw geologicznych odbywa się w rejonach oddalonych i faktycznie niedostępnych dla transportu, proces ewakuacji personelu napotyka szereg problemów wynikających z cech geograficznych, klimatycznych i krajobrazowych tych terenów, a także trudności technicznych i organizacyjnych samego procesu ewakuacji.
Z czym musimy się mierzyć podczas prac związanych z ewakuacją personelu z trudno dostępnych rejonów:
- Brak rozwiniętej infrastruktury. W trudno dostępnych rejonach brakuje niezbędnej infrastruktury transportowej i komunikacyjnej, przez co proces ewakuacji do placówek medycznych, rutynowy dla przeciętnego człowieka, jest całkowicie niedostępny. Prowadzi to do opóźnień w przybyciu służb ratunkowych i personelu medycznego, a często także do braku możliwości sprawnej łączności z poszkodowanymi i pozostałymi członkami grupy.
- Trudność w dotarciu do poszkodowanych. Trudności z dotarciem na miejsce zdarzenia mogą wynikać z braku dróg, skomplikowanego ukształtowania terenu, terenów podmokłych i innych czynników. Wszystko to kompleksowo utrudnia prowadzenie akcji ratunkowych i ewakuację poszkodowanego.
- Ograniczone możliwości środków ratunkowych. W niektórych przypadkach środki i sprzęt ratunkowy wykorzystywane do ewakuacji mogą nie odpowiadać warunkom prowadzenia prac w trudno dostępnych rejonach. Na przykład śmigłowce mogą mieć ograniczone możliwości podczas operacji ratunkowych w terenie górskim, przy dużej odległości od miejsca zdarzenia lub w warunkach słabej widoczności.
- Brak wykwalifikowanych specjalistów. Nie we wszystkich rejonach prac dostępna jest wystarczająca liczba wykwalifikowanych ratowników lub specjalistów medycznych zdolnych do szybkiego reagowania na wypadki w trudno dostępnych miejscach i przeprowadzenia ewakuacji poszkodowanych.
- Brak urządzeń i sprzętu medycznego. Często w oddalonych osadach brakuje niezbędnego sprzętu, który może znajdować się wyłącznie w ośrodkach rejonowych.
- Wykorzystanie grup roboczych bez felczerów (pracowników bez wykształcenia medycznego). Większość grup pracujących w trudno dostępnych rejonach składa się wyłącznie z członków przeszkolonych w zakresie udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej i działania w sytuacjach ekstremalnych. Obecność felczera na trasie bez niezbędnego sprzętu medycznego w żaden sposób nie gwarantuje udzielenia wysokiej jakości pomocy lekarskiej w przypadku odniesienia przez poszkodowanego ciężkich obrażeń.
- Warunki klimatyczne. Warunki klimatyczne mogą również stanowić poważną przeszkodę w prowadzeniu działań ewakuacyjnych. Niskie temperatury, silne wiatry, opady śniegu i inne zjawiska pogodowe mogą znacząco utrudnić pracę ratowników i medyków.
- Problemy z organizacją ewakuacji. Organizacja procesu ewakuacji wymaga precyzyjnego planowania i koordynacji działań różnych służb i struktur. W warunkach trudno dostępnych rejonów może to być utrudnione ze względu na brak jednolitego centrum zarządzania ewakuacją oraz niedobór informacji o zdarzeniu.
- Problemy psychologiczne członków grup. Pracownicy znajdujący się w sytuacji wypadku lub innych zdarzeń ekstremalnych mogą odczuwać silny stres i strach, co może negatywnie wpływać na ich zdolność do podejmowania racjonalnych decyzji i udzielania pomocy zarówno poszkodowanemu, jak i ratownikom.
W wyniku oddziaływania kompleksu czynników opisanych powyżej, czas prowadzenia operacji ratunkowych może ulec znacznemu wydłużeniu, co może prowadzić do pogorszenia stanu poszkodowanego i zwiększenia ryzyka dla jego życia.
Jak podchodzimy do rozwiązywania powyższych problemów:
- Sztab operacyjny. W celu rozwiązywania kwestii wymagających szybkiego reagowania, w Holdingu powołano strukturę w postaci Sztabu Operacyjnego, który funkcjonuje 24/7 i rozwiązuje wszystkie pojawiające się kwestie alarmowe, w tym dotyczące ewakuacji poszkodowanych.
- Opracowanie planu działań ewakuacyjnych przed rozpoczęciem jakichkolwiek prac w trudno dostępnych rejonach. W spółkach zależnych Holdingu przed rozpoczęciem projektu opracowywane są dokumenty pozwalające na planowanie działań w przypadku wystąpienia wypadków i zdarzeń w trudno dostępnych rejonach.
- Udokumentowane algorytmy przekazywania danych o wypadkach i zdarzeniach. W Holdingu funkcjonuje system przekazywania danych, który w najkrótszym możliwym czasie dociera do wszystkich zainteresowanych osób.
- Program szkolenia HSE dla pracowników w zakresie udzielania pierwszej pomocy w takich miejscach. Wszyscy pracownicy przed wysłaniem do prac w trudno dostępnych rejonach przechodzą szkolenie HSE z zakresu udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej, działania w sytuacjach ekstremalnych oraz przekazywania danych operacyjnych o zdarzeniach.
- Wykorzystanie technologii telemedycznych. Wykorzystanie technologii telemedycznych na obszarach objętych łącznością satelitarną i internetową pozwala na zaangażowanie wykwalifikowanych specjalistów medycznych w rozwiązywanie problemów.
- Punkty przyjęć ewakuacyjnych, pośrednie punkty ewakuacyjne. Algorytmy pozwalają na wyznaczanie tras przejazdu, którymi poszkodowani zostaną sprawnie przetransportowani w celu uzyskania wysokiej jakości pomocy medycznej.
- Analiza działań po zakończeniu ewakuacji. Po zakończeniu działań ewakuacyjnych przeprowadzana jest analiza i ocena ich wyników. Pozwala to na zidentyfikowanie słabych punktów w organizacji i prowadzeniu działań ewakuacyjnych, a także na opracowanie środków poprawiających ich efektywność w przyszłości.
Ewakuacja pracownika w razie wypadku z trudno dostępnych rejonów jest zadaniem złożonym, wymagającym kompleksowego podejścia oraz współpracy różnych struktur i organizacji. Opracowanie i wdrażanie innowacyjnych technologii, poprawa infrastruktury oraz przygotowanie specjalistów mogą znacząco poprawić sytuację i uczynić ewakuację poszkodowanego bardziej efektywną i bezpieczną.