EKOPRZESTRZEŃ (gromadzenie odpadów)

W dobie błyskawicznego rozwoju technicznego gospodarka odpadami jest tematem niezwykle istotnym. Dla pracowników sektora produkcyjnego ma to szczególne znaczenie, ponieważ ten obszar działalności podlega wymogom przepisów o ochronie środowiska Federacji Rosyjskiej, a co za tym idzie — ryzyko otrzymania kary administracyjnej za nieprzestrzeganie wymogów w zakresie ochrony środowiska podczas postępowania z odpadami jest wysokie (art. 8.2 Kodeksu Wykroczeń Administracyjnych FR).

W praktyce cała odpowiedzialność w tym zakresie spoczywa na ekologu, głównym inżynierze oraz kierowniku przedsiębiorstwa.

Jednak odpady powstają w wyniku działalności i życia każdego z nas, dlatego my również powinniśmy posiadać określoną wiedzę w tej dziedzinie.

Kwestia ta jest obszerna. Warto zacząć od tego, co w ogóle zalicza się do odpadów produkcyjnych i konsumpcyjnych oraz jak należy je prawidłowo gromadzić.

Odpady produkcyjne i konsumpcyjne – to substancje lub przedmioty powstałe w procesie produkcji, wykonywania prac, świadczenia usług lub w procesie konsumpcji, które są usuwane, przeznaczone do usunięcia lub podlegają usunięciu (art. 1 ustawy federalnej „O odpadach produkcyjnych i konsumpcyjnych” z dnia 24.06.1998 nr 89-FZ).

Ogólne zasady czasowego gromadzenia odpadów:

► Organizacja czasowego gromadzenia, utylizacji, unieszkodliwiania, transportu i składowania odpadów w celu zmniejszenia niekorzystnego wpływu odpadów produkcyjnych i konsumpcyjnych na zdrowie ludności i środowisko życia człowieka powinna odbywać się z uwzględnieniem wymogów SanPiN 2.1.3684-21 w zakresie:

• wdrażania nowoczesnych technologii małoodpadowych i bezodpadowych w procesie produkcji;
• minimalizacji ich objętości i ograniczania ich niebezpieczeństwa podczas obróbki wstępnej;
• zapobiegania ich rozproszeniu lub stratom w procesie przeładunku, transportu i składowania pośredniego.

► Procesy gospodarki odpadami (cykl życia odpadów) obejmują następujące etapy: powstawanie, gromadzenie i czasowe magazynowanie, obróbka wstępna, transport, recykling, składowanie, deponowanie i spalanie.

► Postępowanie z każdym rodzajem odpadów produkcyjnych i konsumpcyjnych zależy od ich pochodzenia, stanu skupienia, właściwości fizykochemicznych substratu, stosunku ilościowego składników oraz stopnia zagrożenia dla zdrowia ludności i środowiska życia człowieka.

► Dopuszcza się czasowe składowanie odpadów produkcyjnych i konsumpcyjnych, które przy obecnym poziomie rozwoju postępu naukowo-technicznego nie mogą zostać zutylizowane w zakładach.

Gromadzenie odpadów

► Gromadzenie odpadów jest dozwolone:

• na terenie produkcyjnym głównych wytwórców (producentów) odpadów,
• w punktach odbioru i zbiórki,
• na otwartych, specjalnie do tego celu wyposażonych placach.

► W zależności od charakterystyki technologicznej i fizykochemicznej odpadów, dopuszcza się ich czasowe gromadzenie:

• w pomieszczeniach produkcyjnych lub pomocniczych;
• w niestałych obiektach magazynowych (pod konstrukcjami pneumatycznymi, ażurowymi i wiatami);
• w zbiornikach, zasobnikach, tankach i innych naziemnych oraz zagłębionych, specjalnie wyposażonych pojemnikach;
• w wagonach, cysternach, wagonetkach, na platformach i innych środkach transportu;
• na otwartych placach przystosowanych do magazynowania odpadów.

► Magazynowanie odpadów sypkich i lotnych w pomieszczeniach w formie otwartej jest niedozwolone.

► W zamkniętych magazynach wykorzystywanych do czasowego gromadzenia odpadów I-II klasy niebezpieczeństwa należy zapewnić izolację przestrzenną i oddzielne przechowywanie substancji w osobnych boksach (przegrodach) na paletach.

► Czasowe gromadzenie na terenie produkcyjnym odbywa się według zasady oddziałowej i/lub scentralizowanej.

► Warunki czasowego gromadzenia są określane przez klasę niebezpieczeństwa odpadów, sposób pakowania z uwzględnieniem stanu skupienia i niezawodności opakowania.

Przy czym gromadzenie odpadów stałych:

• I klasy - dozwolone jest wyłącznie w hermetycznych opakowaniach zwrotnych (pojemniki, beczki, cysterny);
• II klasy - w niezawodnie zamkniętych opakowaniach (worki polietylenowe, torby plastikowe);
• III klasy - w workach papierowych i boksach, workach bawełnianych, workach tekstylnych; IV klasy - luzem, w pryzmach, w formie zwałów.

► Przy gromadzeniu odpadów w magazynach niestałych, na otwartych placach bez opakowań (luzem, w pryzmach) lub w niehermetycznych opakowaniach, muszą być spełnione następujące warunki:

• powierzchnia odpadów przechowywanych luzem lub otwartych zbiorników powinna być chroniona przed wpływem opadów atmosferycznych i wiatru (przykrycie plandeką, wyposażenie w wiatę itp.);
• powierzchnia placu powinna posiadać sztuczną powłokę wodoodporną i odporną chemicznie (asfalt, keramzytobeton, polimerobeton, płytki ceramiczne itp.);
• na obwodzie placu należy przewidzieć obwałowanie i wydzieloną sieć odpływów deszczowych z autonomicznymi urządzeniami oczyszczającymi; dopuszcza się jej podłączenie do lokalnych oczyszczalni zgodnie z warunkami technicznymi;
• przedostawanie się zanieczyszczonych ścieków deszczowych z tego placu do ogólnego systemu kanalizacji deszczowej lub zrzut do najbliższych zbiorników wodnych bez oczyszczania jest niedozwolone.

► Gromadzenie odpadów drobnoziarnistych w formie otwartej (luzem) na placach przemysłowych bez zastosowania środków odpylających jest niedozwolone.

► Składowanie odpadów w naturalnych lub sztucznych zagłębieniach terenu (wykopy, doły, kamieniołomy itp.) jest dozwolone tylko po przeprowadzeniu specjalnego przygotowania podłoża na podstawie analiz przedprojektowych.

► Odpady mało niebezpieczne (IV klasy) i praktycznie bezpieczne (V klasy) mogą być czasowo gromadzone (składowane) zarówno na terenie przemysłowym zakładu, jak i poza nim w formie specjalnie zaplanowanych punktów specjalnych, poligonów, zwałów i składowisk.

► W przypadku obecności w składzie odpadów o różnych klasach niebezpieczeństwa, obliczenie ich maksymalnej ilości do jednorazowego przechowywania powinno być określone na podstawie obecności i zawartości jednostkowej substancji najbardziej niebezpiecznych (I-II klasy).

► Częstotliwość wywozu zgromadzonych odpadów z terenu przemysłowego zakładu jest regulowana przez ustalone limity składowania odpadów, określone w projekcie norm wytwarzania odpadów i limitów ich składowania (PNOOLR).

Natychmiastowemu wywozowi z terenu podlegają odpady, których ilość przekroczyła objętość gromadzenia w wyznaczonym miejscu lub przekracza normy higieniczne jakości środowiska życia człowieka.