Công việc của phi hành gia và thợ mỏ có điểm gì chung?

Thoạt nhìn, hai nghề nghiệp này có vẻ đối lập nhau. Một bên bay vào vũ trụ, một bên đi sâu xuống lòng đất. Nhưng khi xem xét kỹ hơn, có thể thấy công việc của phi hành gia và thợ mỏ có nhiều điểm tương đồng. Hôm nay, chúng ta sẽ so sánh các yếu tố có hại và rủi ro mà họ phải đối mặt hàng ngày.

Điều kiện làm việc độc hại

Trước hết, đó là điều kiện làm việc tương đồng: cả phi hành gia và thợ mỏ đều phải ở trong không gian biệt lập thời gian dài, chịu áp lực tâm lý và căng thẳng cao. Cả hai đều cần thời gian nghỉ ngơi và phục hồi dài ngày sau khi làm việc. Đó là lý do tại sao phi hành gia chỉ làm việc theo phương thức luân phiên (rotation), còn thợ mỏ làm việc theo ca hoặc cũng đi làm xa nhà theo đợt. Nhân tiện, việc được hỗ trợ chi phí đi lại về nhà và đến nơi làm việc là một điểm chung khác trong điều kiện lao động của phi hành gia và thợ mỏ.

Làm việc ngoài không gian gắn liền với các yếu tố vật lý nguy hiểm như chân không, bức xạ, thiên thạch và năng lượng bức xạ mặt trời. Các bộ đồ du hành vũ trụ giúp giảm thiểu tác động của chúng bằng cách duy trì vi khí hậu, áp suất và thành phần không khí cần thiết. Tuy nhiên, bộ đồ này cũng hạn chế cử động của phi hành gia, làm giảm hiệu suất làm việc.

Trong hầm mỏ, các yếu tố nguy hiểm hàng đầu bao gồm khí metan và nguy cơ sập đá. Thợ mỏ thường phàn nàn về kính bảo hộ hoặc ủng không thoải mái, nhưng chính quần áo bảo hộ và thiết bị bảo vệ cá nhân (PPE) mới là thứ bảo vệ họ hiệu quả khỏi bụi than, tình trạng ngập nước, tiếng ồn lớn từ máy móc và các yếu tố có hại khác.

Không đánh giá rủi ro — không xuống đất, chẳng lên trời

Trong việc khai thác lòng đất cũng như chinh phục vũ trụ, cách tiếp cận dựa trên rủi ro một cách khoa học là vô cùng quan trọng

Trong công việc của phi hành gia và thợ mỏ có rất nhiều yếu tố rủi ro: họ ở rất cao, còn chúng tôi ở rất sâu. Một số công cụ quản trị rủi ro cũng có điểm giao thoa. Các phi hành gia cũng sử dụng đánh giá rủi ro động — trước khi bắt đầu công việc, họ đặt câu hỏi: "Điều gì có thể xảy ra sai sót?", và cho đến khi trả lời đầy đủ, họ sẽ không tiến hành các bước tiếp theo. Thợ mỏ cũng làm tương tự.

Rủi ro gây tử vong chung nào có thể xảy ra ở cả hầm mỏ và không gian? Trước hết, đó là cháy nổ. Thoạt nhìn, xác suất xảy ra rủi ro tử vong trên quỹ đạo Trái đất có vẻ cao hơn trong hầm mỏ. Tuy nhiên, số liệu thống kê thường cho thấy điều ngược lại.

Ngược lại, rủi ro chấn thương — dù là nhẹ như đứt tay hay nặng — ở thợ mỏ cao hơn nhiều. Điều này là do trong hầm mỏ, quãng đường di chuyển đến nơi làm việc rất dài — qua lồng nâng, xe đầu kéo diesel, hệ thống cáp treo. Tại các gương lò, có rất nhiều người cùng làm việc một lúc. Dưới lòng đất có nhiều công việc cơ giới hóa và thủ công, thiết bị quay, vì vậy theo thống kê, số lượng rủi ro thực tế xảy ra với thợ mỏ nhiều hơn so với phi hành gia.

Hóa ra những nghề nghiệp tưởng chừng khác biệt như vậy lại có rất nhiều điểm chung!