W tym artykule omówimy tekstowe modele sztucznej inteligencji — programy, które potrafią czytać zapytania w języku naturalnym i tworzyć teksty, tabele, listy lub odpowiedzi na pytania. Różnią się one przeznaczeniem i stopniem skomplikowania:
Chatboty — odpowiadają na pytania i prowadzą konwersację.
Generatory tekstu — potrafią pisać artykuły, instrukcje, CV.
Modele specjalistyczne — są trenowane w konkretnej dziedzinie, na przykład w medycynie, prawie lub HSE.
Aby zagłębić się w temat, użyjemy uniwersalnego modelu tekstowego, takiego jak ChatGPT, ponieważ taki model:
Rozumie potoczny język.
Potrafi prowadzić rozmowę, odpowiadać na pytania i tworzyć instrukcje.
Jest wystarczająco bezpieczny i dostępny przez darmowe aplikacje lub przeglądarkę.
Celem jest nauczenie się krok po kroku korzystania z modelu tekstowego jako osobistego asystenta, a następnie stopniowe nauczenie go wykonywania zadań z zakresu HSE.
Otwórz darmową aplikację na telefonie lub skorzystaj z przeglądarki. Zadaj dowolne pytania, aby zrozumieć, jak AI odpowiada.
Przykłady:
„Znajdź przytulny hotel nad morzem w Pattaya i wyjaśnij, dlaczego to dobry wybór”
„Jak złożyć koledze życzenia urodzinowe, żeby były szczere i oryginalne”
„Write a short birthday greeting in English”
Dla każdego zapytania twórz osobną kartę lub dokument. Dzięki temu będziesz mógł wracać do udanych rozwiązań i stopniowo budować swoją osobistą bibliotekę promptów.
Wskazówka: Na tym etapie najważniejsze jest przyzwyczajenie się do formatu i zobaczenie, że AI rozumie zwykły język i nie wymaga umiejętności technicznych.
AI wykonuje dokładnie to, o co prosisz. Aby odpowiedzi były przydatne:
Określ kontekst: „Jesteś specjalistą ds. HSE w dużym przedsiębiorstwie”.
Jasno sformułuj zadanie: „Przygotuj instrukcję”, „Wyjaśnij prostymi słowami”.
Określ format odpowiedzi: lista, tabela, krótki akapit.
Przykłady:
„Jesteś ekspertem ds. HSE. Wyjaśnij prostymi słowami, po co potrzebny jest system zarządzania bezpieczeństwem pracy”
„Przygotuj tabelę: zagrożenie — środek kontroli — osoba odpowiedzialna”
„Przygotuj krótkie życzenia urodzinowe dla współpracownika”
Wskazówka: Gdy znajdziesz dobre rozwiązanie, zapisz je w osobnej karcie. W ten sposób tworzysz swoją osobistą bibliotekę promptów, którą możesz wykorzystać ponownie.
Po opanowaniu prostych zapytań możesz przejść do pracy związanej z HSE:
Znajdź aktualne wymagania dotyczące szkoleń pracowników.
Porównaj normy dotyczące ŚOI dla pracowników biurowych i produkcyjnych.
Przygotuj szablon raportu z wypadku.
Wyjaśnij prostymi słowami różnicę między instruktażem a stażem.
Używaj tabel lub list, aby wyniki były od razu wygodne do pracy. Dla każdego typu zadania najlepiej utworzyć osobną kartę lub dokument.
Wskazówka: Na początku używaj prostych danych — dokumentów normatywnych, wewnętrznych instrukcji, krótkich raportów. Pozwoli to na bezpieczne trenowanie pracy z AI.
Gdy opanujesz proste zadania, możesz stopniowo zwiększać poziom trudności:
Analizuj dokumenty i wyodrębniaj kluczowe obowiązki pracodawcy.
Skracaj długie dokumenty normatywne do jednej strony bez utraty sensu.
Twórz tabele prawdopodobieństwa incydentów według kategorii ryzyka.
Porównuj wymagania normy ISO 45001 z przepisami krajowymi.
Wskazówka: Zapisuj osobne karty dla każdego typu trudnego zadania. Dzięki temu szybko znajdziesz najlepsze rozwiązania i stworzysz gotowe szablony do przyszłej pracy.
Zapisuj każde udane zapytanie. Podziel bibliotekę na kategorie, na przykład:
Analiza dokumentacji normatywnej
Przygotowanie dokumentów
Raportowanie i prezentacje
Analiza ryzyka
Komunikacja i szkolenia
Do biblioteki dodawaj tylko te rozwiązania i zapytania, które faktycznie działają. Z czasem przekształci się to w zestaw gotowych narzędzi, z których można korzystać wielokrotnie.
Wskazówka: Nie próbuj zapisywać wszystkiego. Zapisuj tylko te prompty, które dają wysokiej jakości rezultat za pierwszym lub drugim razem.
Gdy opanujesz poprzednie kroki, możesz zacząć zlecać bardziej skomplikowane zadania:
Dobór środków ograniczających ryzyko.
Weryfikacja instrukcji pod kątem zgodności z wymaganiami.
Tworzenie pulpitów nawigacyjnych (dashboardów) ze wskaźnikami bezpieczeństwa.
Przygotowywanie raportów i prezentacji dla kierownictwa.
W ten sposób Twoje AI stopniowo staje się pełnoprawnym asystentem, który pomaga w rozwiązywaniu zadań zawodowych i zwalnia czas na to, co najważniejsze — analizę ryzyka i pracę z ludźmi.
Zacznij od prostych pytań, stopniowo zwiększaj poziom trudności zadań, zapisuj najlepsze rozwiązania w bibliotece promptów i używaj ich ponownie.
Po kilku tygodniach zyskasz osobistego asystenta, który oszczędza czas, systematyzuje informacje i pomaga w podejmowaniu decyzji.