Jak zorganizować systemową pracę z naruszeniami wymagań HSE przez podwykonawców?

Zarządzanie bezpieczeństwem podwykonawców pozostaje jednym z najtrudniejszych zadań dla przedsiębiorstw przemysłowych. Statystyki pokazują, że co osiemnaste naruszenie prowadzi do wypadku, a systemowe przyczyny urazowości często kryją się w błędach na etapach wyboru, dopuszczenia i kontroli kontrahentów. Przejście od reaktywnych kar do systemowego zarządzania ryzykiem to naturalny etap rozwoju branży. W ramach swojego wystąpienia Gieorgij Adżijenko szczegółowo omawia metodologię pracy z naruszeniami wdrożoną w projektach inwestycyjnych NLMK, która pozwoliła znacznie obniżyć wskaźnik wypadków przy pracy.

Natura naruszeń i luki systemowe

Prelegent podkreśla znaczenie rozróżnienia niezamierzonych błędów i świadomych naruszeń (rutynowych, optymalizacyjnych lub sytuacyjnych). Często podwykonawca pracuje tak, jak pozwala mu na to zamawiający. Awarie systemowe pojawiają się, gdy wymagania HSE nie są wyjaśniane na etapie przetargu, kwalifikacje personelu nie są sprawdzane podczas mobilizacji, a kontrola na placu budowy ma charakter formalny.

Cztery etapy pracy z odchyleniami

Skuteczny system opiera się na ciągłym cyklu składającym się z czterech kluczowych kroków:

• Identyfikacja z uwzględnieniem poziomu ryzyka. Intensywność nadzoru powinna zależeć od stopnia zagrożenia obiektu. Praktyka pokazuje skuteczność proporcji: jeden specjalista terenowy ds. HSE na 50 pracowników. Przy czym kontrolę powinien sprawować nie tylko zamawiający, ale także sam podwykonawca w przydzielonych mu strefach.
• Szczegółowa rejestracja i klasyfikacja. Rejestrowanie naruszeń w jednolitej elektronicznej bazie danych wymaga dużej szczegółowości. Zamiast ogólnych kategorii należy wyodrębnić konkretne podgrupy (np. „nieprawidłowy montaż lin asekuracyjnych”). Każdemu naruszeniu przypisywany jest poziom ryzyka, co pozwala na rangowanie problemów.
• Proaktywne eliminowanie. Działania korygujące są opracowywane w oparciu o hierarchię środków kontroli. Powinny one mieć na celu fizyczne zmniejszenie ryzyka, a nie sprowadzać się do reaktywnych zakazów po incydencie. Terminy usunięcia są ściśle kontrolowane, a opóźnienia prowadzą do kar finansowych.
• Dogłębna analiza. Najbardziej krytyczny etap, który często jest pomijany. Zbiór danych jest analizowany w celu znalezienia przyczyn źródłowych w systemach zarządzania obu stron. Wyniki tej analizy stają się podstawą do merytorycznego dialogu z kierownictwem kontrahentów.

Złote zasady i matryca konsekwencji

Fundamentem bezpieczeństwa są złote zasady. W wystąpieniu zaznaczono, że zasady te powinny być maksymalnie konkretne, odzwierciedlać rzeczywiste ryzyka produkcyjne i zakładać nieuchronność kary. W przypadku ich ignorowania stosowane są surowe środki: od odebrania przepustki i tymczasowego usunięcia pracownika po bezterminowe zawieszenie działalności całej firmy podwykonawczej przez komisję pojednawczą.

Zaangażowanie kierownictwa i praktyczne narzędzia

Zmiany systemowe są niemożliwe bez udziału najwyższego kierownictwa firm podwykonawczych. W tym celu organizowane są regularne fora ds. HSE, wspólne obchody liniowe placów budowy oraz specjalne szkolenia dla dyrektorów. Aby ułatwić przestrzeganie wymagań na miejscu, zamawiający udostępnia kontrahentom praktyczne narzędzia: ilustrowane podręczniki bezpiecznych metod pracy, notatniki do obchodów liniowych z listami kontrolnymi oraz katalog najlepszych praktyk.

Czego dowiesz się z tego webinarium:

• Jak obliczyć wymaganą liczbę nadzorców w zależności od poziomu ryzyka projektu?
• Dlaczego standardowa klasyfikacja naruszeń utrudnia analitykę i jak prawidłowo ją uszczegółowić?
• Jak formułować działania korygujące, aby eliminowały przyczynę, a nie karały za skutek?
• Jakie środki dyscyplinarne stosować wobec podwykonawców naruszających zasady, nie zakłócając terminów zadań produkcyjnych?
• Jak zbudować konstruktywny dialog z najwyższym kierownictwem firm podwykonawczych w celu rozwiązywania problemów systemowych?