Wizualizacja zagrożeń jako element systemu zarządzania ryzykiem

Po co w ogóle potrzebna jest wizualizacja zagrożeń, szkodliwych i niebezpiecznych czynników środowiska pracy oraz ryzyk na stanowisku pracy?

Odpowiedź jest oczywista – aby zapobiegać wypadkom przy pracy, ograniczać liczbę urazów i chorób zawodowych oraz eliminować zagrożenia dla życia i zdrowia personelu.

Środki wizualizacji należy stosować w celu:

• zwrócenia uwagi pracowników i gości na zagrożenie, niebezpieczną sytuację, szkodliwe i niebezpieczne czynniki środowiska pracy lub ryzyka;
• poinformowania o możliwych skutkach zlekceważenia zagrożenia;
• nakazania lub wymagania określonych działań wyznaczonych przez znaki bezpieczeństwa.

Osoby odpowiedzialne za bezpieczeństwo pracy (HSE) i rozumiejące wagę zarządzania ryzykiem urazowości muszą w swojej pracy uwzględniać następujące kwestie:

• określanie rodzajów i miejsc występowania zagrożeń na terenie zakładu w oparciu o wymogi zapewnienia bezpieczeństwa;
• oznaczanie rodzajów zagrożeń, miejsc niebezpiecznych i potencjalnych sytuacji niebezpiecznych za pomocą wygrodzeń, barw bezpieczeństwa, znaków bezpieczeństwa oraz oznakowania ostrzegawczego;
• dobór odpowiednich znaków bezpieczeństwa ostrzegających o zagrożeniach, sytuacjach niebezpiecznych, szkodliwych i niebezpiecznych czynnikach środowiska pracy oraz ryzykach;
• określanie wymiarów, rodzajów i wykonania, stopnia ochrony oraz miejsc rozmieszczenia (montażu) wygrodzeń, znaków bezpieczeństwa i oznakowania ostrzegawczego, a także miejsc nanoszenia barw rozpoznawczych na rurociągi technologiczne;
• oznaczanie za pomocą znaków bezpieczeństwa miejsc rozmieszczenia środków ochrony indywidualnej oraz sprzętu pozwalającego ograniczyć potencjalne straty dla życia i zdrowia ludzi oraz straty materialne w przypadku pożaru, awarii lub innych sytuacji nadzwyczajnych;

• wszystkie źródła zagrożeń i generowane przez nie strefy niebezpieczne muszą zostać zidentyfikowane i sklasyfikowane, a ryzyka wpisane do rejestru ryzyk jednostki organizacyjnej. Dla każdej zidentyfikowanej strefy niebezpiecznej należy ocenić poziom ryzyka urazu pracowników, na podstawie którego należy określić:

  • zakaz wstępu pracowników do strefy niebezpiecznej bądź dopuszczalny tryb przebywania pracowników i prowadzenia prac w strefie niebezpiecznej wraz z wyznaczeniem wszystkich niezbędnych środków bezpieczeństwa, w tym ze wskazaniem stosowania środków ochrony w celu wyeliminowania zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi;
  • sposób i środki techniczne ograniczania dostępu pracowników do strefy niebezpiecznej;
  • sposób i środki techniczne oznakowania strefy niebezpiecznej za pomocą oznakowania ostrzegawczego, znaków bezpieczeństwa oraz barier ostrzegawczych.

Granice stref niebezpiecznych muszą być wyznaczone za pomocą oznakowania ostrzegawczego, znaków bezpieczeństwa, barier ostrzegawczych oraz (w razie potrzeby) barier ochronnych, a informacja o nich musi zostać przekazana personelowi wykonującemu prace w danej strefie.

Tak wygląda teoria, ale jak osiągnąć to w praktyce?

W naszej Firmie na podstawie normy międzypaństwowej GOST 12.4.026-2015 opracowano wewnętrzną regulację korporacyjną, która ustanawia jednolite wymagania dotyczące organizacji i realizacji prac związanych z wizualizacją zagrożeń w jednostkach organizacyjnych zakładów, z uwzględnieniem specyfiki produkcji.

Ponadto w ostatnich latach aktywnie wykorzystuje się:

1. Urządzenia projekcyjne instalowane w stałych strefach prowadzenia prac o podwyższonym poziomie zagrożenia, na przykład w strefach pracy suwnic wewnątrz hal produkcyjnych, informujące pracowników o zakazie przechodzenia pod urządzeniami dźwigowymi.

   

2. Urządzenia projekcyjne instalowane na przejściach przez jezdnię w miejscach o dużym natężeniu ruchu pojazdów oraz na krytycznych estakadach, których uszkodzenie wskutek uderzenia pojazdu zwiększa ryzyko przestoju produkcji.

   

3. Urządzenia projekcyjne montowane na maszynach samobieżnych eksploatowanych przy wydobyciu rudy apatytowo-nefelinowej – zarówno w warunkach podziemnych, jak i na powierzchni przy wydobyciu odkrywkowym – a także na innych typach pojazdów poruszających się po terenie zakładów Firmy.

   

   

   

Podsumowując, można stwierdzić, że są to rozwiązania sprawdzone w praktyce, niewymagające znacznych nakładów finansowych, a opinie personelu są w większości pozytywne. Jednak ich stosowanie nie zastępuje, lecz jedynie uzupełnia konieczność wdrażania organizacyjnych i technicznych środków bezpieczeństwa, stosowania środków ochrony indywidualnej i zbiorowej oraz prowadzenia szkoleń i instruktaży.