Miesiąc bezpieczeństwa i zdrowia w pracy, czyli od czego zacząć drogę do kultury bezpieczeństwa

Od formalizmu do świadomego bezpieczeństwa: przesłanki transformacji

Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy w dużej sieci detalicznej z rozbudowaną siecią logistyczną nieuchronnie napotyka na problem skali. Kiedy w firmie pracują tysiące pracowników w setkach obiektów — od gigantycznych centrów dystrybucyjnych po kompaktowe punkty odbioru zamówień — standardowe instrukcje przestają działać. Kierownik działu BHP i bezpieczeństwa przemysłowego w firmie Lamoda, Anastazja Pozdniakowa, analizuje praktyczny przypadek przezwyciężenia formalnego podejścia do bezpieczeństwa poprzez wdrożenie kompleksowego programu „Miesiąc bezpieczeństwa i zdrowia”.

Impulsem do uruchomienia projektu był wzrost liczby mikrourazów na tle spadku rejestracji potencjalnie niebezpiecznych sytuacji (near-miss). Dochodzenia w sprawie incydentów miały charakter lokalny, a działania korygujące nie były skalowane na całą sieć. W wystąpieniu szczegółowo omówiono proces przejścia do strategii „zerowej tolerancji dla ryzyka”, gdzie głównym zadaniem stała się zmiana stosunku personelu do własnego bezpieczeństwa i zdrowia psychicznego.

Architektura Miesiąca bezpieczeństwa: format hybrydowy i kanały komunikacji

Dotarcie do 14 000 pracowników w ponad 1000 obiektach tradycyjnymi metodami jest niemożliwe. Prelegentka pokazuje na przykładzie swojej firmy, jak zbudować wielopoziomowy system komunikacji, łączący aktywności online i offline:

• Jednolita przestrzeń informacyjna: utworzenie profilowanego kanału HSE w komunikatorze korporacyjnym do zbierania inicjatyw i publikacji artykułów, wyświetlanie tematycznych wygaszaczy na monitorach roboczych i ekranach w strefach operacyjnych. Pozwoliło to dotrzeć do pracowników, którzy nie mają stałego dostępu do komputera.
• Wizualizacja na miejscu: tematyczne dekorowanie tablic informacyjnych w punktach kawowych i stołówkach z jasnym programem wydarzeń i instrukcjami uczestnictwa dla różnych kategorii personelu.
• Ergonomia przestrzeni roboczych: doposażenie stref wypoczynkowych w specjalistyczny sprzęt (fotele do masażu, kapsuły snu), co bezpośrednio wpłynęło na zmniejszenie napięcia mięśniowego u personelu operacyjnego, który pokonuje do 20 km na zmianę.

Projekt „Polowanie na ryzyko” i grywalizacja

Kluczową barierą w rejestracji ryzyk była wcześniej skomplikowana procedura biurokratyczna. W ramach Miesiąca bezpieczeństwa proces ten został radykalnie uproszczony: pracownikowi wystarczy opisać zagrożenie, dołączyć zdjęcie i wskazać lokalizację.

W celu zwiększenia zaangażowania uruchomiono grę „Prawda czy fałsz”, w której na rzeczywistych i symulowanych zdjęciach miejsc pracy pracownicy mieli zidentyfikować naruszenia. Każdemu zgłoszeniu towarzyszyła obowiązkowa informacja zwrotna od służb inżynieryjnych o terminach usunięcia problemu. Za wykrycie najbardziej krytycznych, nieoczywistych zagrożeń (np. ryzyko wciągnięcia odzieży roboczej w obracające się elementy przenośnika w centrum dystrybucyjnym) wprowadzono system nagród.

Tygodnie tematyczne: od zdrowia psychicznego po działania w sytuacjach kryzysowych

Program Miesiąca został podzielony na bloki logiczne, z których każdy rozwiązywał konkretne zadanie polegające na zmianie wzorców zachowań pracowników.

• Tydzień zdrowia: hybrydowe wykłady ekspertów branżowych, analiza bioimpedancji ciała dla pracowników z późniejszą konsultacją, a także okrągły stół z najwyższym kierownictwem na temat roli sportu w karierze i walce z wypaleniem zawodowym.
• Tydzień BHP: praktyczne szkolenia z pierwszej pomocy, dostosowane do specyfiki działów (np. pomoc w terenie górzystym dla ekip filmowych). Osobny blok poświęcono szkoleniu menedżerów z zasad „sprawiedliwej kultury” (Just Culture), gdzie nacisk przesuwa się z szukania winnego na analizę błędów systemowych w procesach biznesowych.
• Tydzień bezpieczeństwa pożarowego: przeprowadzenie nieplanowanych ewakuacji bez uprzedzania dyrektorów obiektów, rozwinięcie zastępów straży pożarnej i przećwiczenie planów ciągłości działania (BCP). Dodatkowo przeprowadzono szkolenia z domowego bezpieczeństwa pożarowego w celu kształtowania trwałych nawyków poza miejscem pracy.

Wymierne wyniki i pokonywanie oporu

Wdrożenie inicjatywy na dużą skalę spotkało się z oczekiwanym oporem: trudnością w przyciągnięciu ludzi na wydarzenia offline i początkowym sceptycyzmem personelu. Jednak systematyczna praca przyniosła wymierne wskaźniki: liczba zgłoszeń o potencjalnie niebezpiecznych sytuacjach wzrosła o 20%, a 90% menedżerów zaczęło aktywnie uczestniczyć w dochodzeniach w sprawie incydentów, rezygnując z postawy „to praca służb BHP”.

Ponadto wyniki wewnętrznych audytów bezpieczeństwa (fizycznych i dokumentacyjnych) poprawiły się średnio o 14% w poszczególnych działach, co świadczy o przejściu od formalnego przestrzegania wymogów do rzeczywistej kontroli nad przestrzenią roboczą.

Czego dowiesz się z tego webinarium:

• Jak zorganizować zbieranie informacji o ryzyku, aby pracownicy chcieli w tym uczestniczyć?
• Jakie narzędzia grywalizacji naprawdę działają na zwiększenie spostrzegawczości personelu w kwestiach bezpieczeństwa pożarowego?
• Jak przekonać menedżerów liniowych, że czynnik ludzki to skutek, a przyczyny incydentu należy szukać w systemie?
• Jak przeprowadzić nieplanowaną ewakuację w obiekcie z tysiącami pracowników bez zatrzymywania krytycznych procesów biznesowych?
• Jak zmierzyć skuteczność przeprowadzonego Miesiąca bezpieczeństwa i ocenić jego wpływ na kulturę firmy?