Instruktaż celowy. Jak odejść od formalizmu?

Obecnie wiele wiodących firm aktywnie angażuje się w podnoszenie kultury HSE i zmianę podejścia do zapewniania bezpieczeństwa, wdrażając nowe narzędzia, stosując najlepsze praktyki innych firm i rozwijając umiejętności swoich pracowników. Firma Metalloinvest nie jest wyjątkiem. Jednym z największych projektów realizowanych w zakładach naszej firmy jest projekt „PRO-risks”. Projekt ten obejmuje wiele narzędzi zachęcających pracowników do identyfikacji ryzyk i reagowania na nie.

Niektóre z narzędzi są podobne do już istniejących praktyk, ale wyróżniają się szczególnym podejściem. Jednym z takich narzędzi jest ORPR (Omówienie Ryzyk Przed Pracą). Przeprowadzanie ORPR opiera się na kilku zasadach:

1. ORPR odbywa się w miejscu wykonywania prac, aby zrozumieć rzeczywistą sytuację;
2. Osoba prowadząca ORPR w formie dialogu omawia z pracownikami ryzyka na każdym etapie prac, działania niezbędne do ich uniknięcia oraz stosowane ŚOI i narzędzia;
3. Prowadzący ORPR przypomina pracownikom, że mogą przerwać pracę w przypadku wystąpienia niebezpiecznych warunków;
4. Podczas ORPR mówią głównie pracownicy, a prowadzący zadaje jedynie pytania doprecyzowujące i kieruje dyskusją we właściwym kierunku. Upewnia się przy tym, że pracownicy wiedzą, jak bezpiecznie wykonać zadanie.

Kiedy narzędzie to było wdrażane w naszej firmie, przyjmowało się z trudem, ponieważ wykonawcy postrzegali je jako kolejną czasochłonną czynność. Aby narzędzie zaczęło działać, połączyliśmy je z już istniejącą praktyką. Jak Państwo myślą, do której z istniejących praktyk jest ono podobne?

Tak, oczywiście, jest to instruktaż celowy!

Najprawdopodobniej każdy z Państwa zastanawiał się nad takimi kwestiami jak:

• na ile rzetelnie przeprowadzane są instruktaże celowe;
• czy przełożonemu udaje się przystępnie wyjaśnić pracownikowi, jakie zagrożenia czekają na niego podczas wykonywania danej pracy;
• i najważniejsze pytanie – czy podpis w dzienniku wystarczy, aby mieć pewność, że pracownik zrozumiał wszystkie ryzyka i wie, jak uniknąć urazu?

Łącząc ORPR z instruktażem celowym, nie tylko zyskaliśmy działające narzędzie, ale także dzięki niemu poprawiliśmy jakość przeprowadzanych instruktaży. Zyskaliśmy również możliwość oceny poziomu zrozumienia przez pracowników istniejących ryzyk i bieżącego korygowania ich wiedzy.

Narzędzia były łączone etapami. Najpierw opracowaliśmy instrukcję przeprowadzania ORPR i rozpowszechniliśmy ją w produkcji, dołączając do dzienników instruktaży celowych.

Po pewnym czasie, gdy zobaczyliśmy, że narzędzie zaczęło działać, podjęliśmy decyzję o konieczności wprowadzenia zmian w standardzie zakładowym „Szkolenie HSE oraz sprawdzanie znajomości wymogów HSE pracowników kombinatu” i uwzględnienia w nim zasad przeprowadzania ORPR w ramach instruktażu celowego.