System 5S jako jedno z narzędzi HSE w małym przedsiębiorstwie

Rozwój małego przedsiębiorstwa produkcyjnego nieuchronnie wiąże się z wyzwaniami w obszarze HSE. Na etapie aktywnego wzrostu, gdy pojawiają się nowi pracownicy i kupowany jest sprzęt, kwestie bezpieczeństwa często schodzą na dalszy plan, ustępując miejsca zadaniom produkcyjnym. Jednak to właśnie w tym okresie kładzie się fundamenty kultury bezpieczeństwa. Podczas webinarium dyrektor generalny RIKA Group Sp. z o.o., Rinat Galimow, analizuje, w jaki sposób integracja zasad systemu 5S pozwala nie tylko zaprowadzić porządek na halach produkcyjnych, ale także zminimalizować urazowość w miejscu pracy.

Od eliminacji mikrourazów do bezpieczeństwa systemowego

Na początku działalności przedsiębiorstwa kierownictwo borykało się z typowymi problemami: bałaganem na stanowiskach pracy, brakiem nawyku sprzątania wśród personelu i w konsekwencji regularnymi mikrourazami. Prelegent pokazuje na przykładzie własnej produkcji, jak punktowe ulepszenia zmieniają ogólny obraz bezpieczeństwa. Na przykład wymiana śliskich schodów na bezpieczną konstrukcję całkowicie wyeliminowała ryzyko upadku podczas wchodzenia na piętro, a wprowadzenie kluczy dynamometrycznych zamiast prowizorycznych narzędzi podczas serwisowania linii do ekstruzji pozwoliło uniknąć urazów rąk przy odkręcaniu śrub.

Szczególną uwagę w wystąpieniu poświęcono modernizacji niebezpiecznych operacji ręcznych. Wcześniej proces nakładania kleju odbywał się ręcznie po jego podgrzaniu metodą otwartą, co prowadziło do oparzeń dłoni i palców. Zakup specjalistycznej linii zautomatyzował ten proces: teraz klej jest nakładany wewnątrz rurki termokurczliwej bez bezpośredniego kontaktu pracownika z nagrzanymi elementami, co całkowicie wyeliminowało urazy termiczne na tym stanowisku.

Wizualizacja i ergonomia przestrzeni roboczej

Jeden z kluczowych elementów 5S — wizualizacja — jest aktywnie wykorzystywany do kształtowania bezpiecznych nawyków. Prelegent analizuje przypadek użycia środków ochrony indywidualnej słuchu. Aby przełamać opór personelu, zatyczki do uszu i nauszniki zostały umieszczone bezpośrednio przed przyciskami uruchamiającymi hałaśliwe urządzenia. Działa to jako nieunikniony wyzwalacz wizualny: pracownik fizycznie nie może włączyć maszyny, nie zwracając uwagi na ŚOI.

System 5S rozwiązał również problem zagraconych przejść. Oznakowanie miejsc przechowywania gotowych produktów i narzędzi pracy wyeliminowało sytuacje, w których części leżą na podłodze, stwarzając ryzyko potknięcia. Każde miejsce na narzędzie na stole warsztatowym jest obrysowane i podpisane. Zapobiega to nie tylko upadkowi ciężkich przedmiotów pod nogi monterów, ale także pozwala na natychmiastową wizualną identyfikację brakującego sprzętu, skracając czas jego poszukiwań i obniżając koszty zakupu zagubionych materiałów eksploatacyjnych.

Zarządzanie zachowaniem i dyscyplina

W wystąpieniu szczegółowo omówiono podejście do zmiany niebezpiecznych zachowań. Kiedy pracownicy, w celu zaoszczędzenia czasu, zaczęli skracać drogę, przechodząc pod regałami magazynowymi, standardowe szkolenia i podpisy w rejestrach nie przyniosły rezultatu. Problem rozwiązano poprzez fizyczne zablokowanie niebezpiecznej trasy — instalację sprzętu i taśm ostrzegawczych, co uniemożliwiło przejście.

Podobne podejście zastosowano w przypadku palenia na stanowiskach pracy. Zamiast samych zakazów, kierownictwo wyposażyło wygodną strefę dla palących, jednocześnie wprowadzając surowe kary za palenie na hali. Połączenie stworzenia odpowiednich warunków i surowej odpowiedzialności pozwoliło całkowicie wyeliminować ten niebezpieczny nawyk na linii produkcyjnej.

Czego dowiesz się z tego webinarium:

• Jak za pomocą narzędzi 5S zorganizować przechowywanie narzędzi i wyeliminować urazy spowodowane spadającymi przedmiotami?
• Jakie rozwiązania wizualne zmuszają pracowników do stosowania ŚOI bez stałej kontroli ze strony przełożonego?
• Dlaczego fizyczne blokowanie stref niebezpiecznych działa skuteczniej niż standardowe szkolenia?
• W jaki sposób modernizacja lokalnych procesów (na przykładzie pracy z klejem termotopliwym) eliminuje ryzyko mikrourazów?
• Jak wykorzystać motywację niematerialną i zbiorowy wybór najlepszego pracownika do utrzymania porządku na stanowiskach pracy?