Otwarty dialog z Jekateriną Rogową: jak zmniejszyć ciężkie wypadki przy pracy o 70% w 2 lata

Transformacja kultury bezpieczeństwa: od formalizmu do rzeczywistych wyników

Zmniejszenie liczby ciężkich i śmiertelnych wypadków przy pracy o 70% w ciągu dwóch lat to nie tylko liczba, ale wynik systemowej transformacji podejścia do BHP. W warunkach, gdy wiele firm boryka się z formalnym stosunkiem do bezpieczeństwa, doświadczenie we wdrażaniu nowych narzędzi staje się krytycznie ważne dla rozwoju branży. W otwartym dialogu Jekaterina Rogowa, kierownik projektów ds. rozwoju kultury produkcyjnej w firmie Metalloinvest, analizuje, jak udało się osiągnąć takie wskaźniki i z jakimi wyzwaniami trzeba było się zmierzyć na tej drodze.

Mit czynnika ludzkiego

Prelegentka podkreśla zasadnicze stanowisko: czynnik ludzki nie istnieje. To, co zwykle nazywa się błędem pracownika, najczęściej jest konsekwencją niedoskonałości systemu, warunków lub organizacji pracy. Jeśli dochodzenie w sprawie incydentu kończy się wnioskiem o „osobistej nieostrożności”, oznacza to, że nie znaleziono przyczyny źródłowej.

W wystąpieniu szczegółowo omówiono przykład z klinami pod koła dla ciężkich wywrotek. Pracownicy nie używali ich nie z powodu zaniedbania, ale dlatego, że waga klina osiągała 40 kg. Rozwiązaniem stał się zakup klinów kompozytowych o wadze 7 – 10 kg. Ten przypadek wyraźnie pokazuje: bezpieczeństwo musi być wygodne. Jeśli przestrzeganie zasad jest fizycznie trudne lub nielogiczne, będą one łamane.

Etapowe wdrażanie zmian: od „alfabetu” do złożonych systemów

Transformacja nie może nastąpić natychmiast. Prelegentka pokazuje na przykładzie swojej firmy, że wdrażanie nowych praktyk musi być konsekwentne. Najpierw menedżerowie byli szkoleni z podstawowych rzeczy — prawidłowego przeprowadzania obchodów liniowych i komunikacji z pracownikami. Dopiero potem rozpoczęto wdrażanie systemu zarządzania ryzykiem.

• Norma warunków: umiejętność dostrzegania ryzyk w statycznym otoczeniu.
• Norma prac: ocena ryzyka w trakcie wykonywania operacji.
• Norma lidera: zaangażowanie mistrzów i kierowników liniowych w proaktywne zarządzanie bezpieczeństwem.

Takie podejście pozwala uniknąć przeciążenia personelu i formalnego stosunku do nowych narzędzi.

Zaangażowanie kierownictwa i walka z oporem

Wszelkie zmiany oddolne są skazane na niepowodzenie bez wsparcia najwyższego kierownictwa. Jekaterina Rogowa zauważa, że zaangażowanie kierowników liniowych jest możliwe tylko wtedy, gdy najwyższe kierownictwo otwarcie komunikuje priorytet bezpieczeństwa. Na przykład nagradzanie pracowników za uzasadnione zatrzymanie niebezpiecznej pracy.

W celu przezwyciężenia oporu na miejscu skutecznie działa tworzenie rankingów. Porównywanie działów i kierowników tworzy efekt rywalizacji. Jednocześnie ważne jest, aby nie karać pozostających w tyle, ale oddawać głos liderom rankingu, aby dzielili się udanymi doświadczeniami. Skuteczną metodą jest również publiczne uznanie zasług nawet najbardziej sceptycznie nastawionych menedżerów, co pomaga nawiązać konstruktywny dialog.

Zarządzanie ryzykiem przy ograniczonym budżecie

Brak środków na zakrojoną na szeroką skalę modernizację sprzętu to częsty problem. Prelegentka analizuje podejście do priorytetyzacji ryzyk. Nie da się wyeliminować wszystkich zagrożeń jednocześnie. Ważne jest ich sklasyfikowanie i działanie etapowe:

• Widzę — od razu eliminuję: rozwiązywanie drobnych problemów na poziomie kierownika odcinka.
• Działania kompensacyjne: jeśli ryzyka nie można wyeliminować natychmiast (np. z powodu konieczności remontu kapitalnego), stosuje się środki tymczasowe, takie jak wydanie dodatkowych ŚOI lub zmniejszenie produkcji. Odpowiedzialność za to ponosi kierownictwo przedsiębiorstwa.
• Zatrzymanie sprzętu: w przypadku ryzyk krytycznych, wymagających poważnych inwestycji, decyzję podejmuje główny dyrektor firmy.

Czego dowiesz się z tego webinarium:

• Jak przestać zrzucać incydenty na „czynnik ludzki” i znaleźć rzeczywiste przyczyny źródłowe?
• Dlaczego szkolenia z zakresu BHP powinny być zorientowane na praktykę i odbywać się bezpośrednio na halach produkcyjnych?
• Jak wykorzystać rankingi do angażowania kierowników liniowych bez stosowania kar?
• Co zrobić, jeśli budżet na modernizację jest ograniczony, a sprzęt przestarzały?
• Jak zbudować kaskadowy system komunikacji, aby informacje o ryzyku docierały od pracownika do dyrektora generalnego?