Dokument WANO (Światowe Stowarzyszenie Operatorów Elektrowni Jądrowych) jasno określa kryteria bezpieczeństwa przemysłowego: „Wszyscy pracownicy kierują się wysokimi standardami wykonywania prac i warunków pracy, zapewniającymi wysoki poziom ochrony zdrowia i życia personelu”.
Niemniej jednak, w przedsiębiorstwie poświęca się wiele czasu kwestiom zaangażowania personelu w wymogi bezpieczeństwa oraz eliminowaniu nieprawidłowych działań pracowników.
Zmiany w Kodeksie Pracy FR w art. 209.1 „Podstawowe zasady zapewnienia bezpieczeństwa pracy” określają, że głównymi zasadami zapewnienia bezpieczeństwa pracy są zapobieganie i profilaktyka zagrożeń oraz minimalizacja uszczerbku na zdrowiu pracowników.
Oznacza to, że pracodawca musi stale wdrażać działania mające na celu poprawę warunków pracy, w tym eliminację lub redukcję poziomów ryzyka na stanowiskach pracy. Ponadto pracodawca musi zapewnić stałą gotowość do lokalizacji (minimalizacji) i likwidacji skutków ryzyk zawodowych…. Oznacza to, że ryzyka muszą być stale oceniane, czyli monitorowane, kontrolowane i eliminowane, jeśli ich poziom stanie się niedopuszczalny.
Pojawia się pytanie: kto, kiedy i jak powinien oceniać ryzyko? Za tym prostym, lecz pojemnym słowem kryje się cały system środków. Oczywiście, przy tworzeniu stanowiska pracy pracodawca organizuje pełen zakres prac oceniających: przeprowadzenie specjalnej oceny warunków pracy (SOUT), identyfikację zagrożeń wraz z oceną ryzyka na podstawie prawdopodobieństwa i dotkliwości skutków, podjęcie działań oraz zapoznanie personelu z ryzykiem i środkami zaradczymi, w tym ze środkami ochrony zbiorowej i zasadami postępowania w pobliżu źródeł zagrożeń.
Jednak proces technologiczny nie stoi w miejscu, sytuacja na stanowiskach pracy ulega zmianie. Jaskrawym przykładem jest budownictwo. Na placu budowy stan zmienia się w oczach: wznoszone są konstrukcje budynków i budowli, montowane są instalacje inżynieryjne, prowadzone są prace montażowe i wykończeniowe. Wszystkie te prace niosą ze sobą specyficzne cechy, które należy badać, uwzględniać, obserwować i zarządzać pojawiającymi się ryzykami, utrzymując je na akceptowalnym poziomie.
Dlatego ryzyka operacyjne to sfera odpowiedzialności zarówno kierownika prac, brygadzisty, jak i każdego pracownika, ponieważ ryzyka mogą pojawić się nawet przy zmianie warunków klimatycznych. W życiu codziennym zarządzamy ryzykiem: bierzemy parasol, zmieniamy opony w samochodzie, gdy pojawia się gołoledź, a w parku technologicznym zapinamy pasek podbródkowy kasku. Właśnie takie podejście powinno obowiązywać również w pracy. Nawyki bezwarunkowego stosowania bezpiecznych zachowań wypracowuje się poprzez ich stałe praktykowanie. A jak skłonić pracownika do wyeliminowania nawyków typu „jakoś to będzie” i „mnie się to nie przydarzy”, a także żelaznego uzasadnienia błędnych działań: „zawsze tak robiliśmy”?
Metody szkoleniowe są różne, a na naszych blogach znajduje się już biblioteka rozmaitych praktyk i skutecznych podejść stosowanych w różnych organizacjach.
Prawie każdy zna metodę propagowania bezpieczeństwa. Chciałbym zwrócić uwagę na skuteczne sposoby realizacji tej metody.
Jednym z nich są nasze dzieci.
Każdy zapewne chce być bohaterem dla swojego dziecka, nie tylko dlatego, że bycie bohaterem jest fajne, ale także dlatego, że troska o dzieci pozostaje w nas na zawsze. Jak przejdą przez jezdnię? A co, jeśli na deskorolce? A jeśli na rowerze – czy usłyszą sygnały ostrzegawcze, czy zdołają na czas ocenić niebezpieczeństwo?
Otóż rysunki dzieci i ich apele to jedne z najsilniejszych motywatorów do prawidłowego zachowania personelu, samokontroli oraz zachęta do wykonywania pracy nie w pośpiechu, lecz w sposób prawidłowy.
W naszym przedsiębiorstwie rysunki dzieci są traktowane jako skarbnica i cenne doświadczenie; są one zestawiane w formie plakatów i tablic informacyjnych.
Następnie tablice te są umieszczane w miejscach o dużym natężeniu ruchu oraz na stanowiskach pracy personelu.
Wydawać by się mogło, że to tylko zwykłe plakaty, ale w rzeczywistości jest to wychowywanie naszego przyszłego pokolenia, które już od najmłodszych lat uczestniczy w budowaniu kultury bezpieczeństwa wspólnie ze swoimi rodzicami.