Việc tìm kiếm các rủi ro môi trường là một điều khá thú vị. Tuy nhiên, tìm ra rủi ro thôi là chưa đủ, mà còn cần phải đánh giá chúng một cách chính xác. Tôi xin đưa ra một ví dụ thú vị về trường hợp logic đã gặp sai sót.
Dữ kiện:
Quyết định của nhóm:
Logic của nhóm là gì?
Các vụ nổ lớn được thực hiện hàng tuần. Sau mỗi vụ nổ đều có các mảnh vỡ đất đá văng ra.
Xác suất xảy ra rủi ro là tối đa, nghe có vẻ hợp lý.
Nếu kho nhiên liệu bị hư hại cơ học, toàn bộ nhiên liệu sẽ tràn ra ngoài. Thiệt hại ở mức tối đa – đó là một thảm họa môi trường, nghe cũng có vẻ hợp lý.
Vậy có phải nhóm đã đánh giá rủi ro đúng không?
Hãy cùng thử tìm hiểu kỹ hơn.
Khi đánh giá rủi ro, thông thường người ta phải đối chiếu xác suất của một sự kiện với hậu quả của chính sự kiện đó. Những gì nhóm đã làm là đối chiếu xác suất của một sự kiện khá thường xuyên (mảnh vỡ văng ra) với hậu quả nghiêm trọng nhất của một sự kiện khác (tràn toàn bộ dầu diesel). Tôi nghĩ ai cũng hiểu rằng xác suất của sự kiện 1 (mảnh đá văng ra) và sự kiện 2 (mảnh đá lớn văng ra trúng kho nhiên liệu và phá hủy kho) là rất khác nhau.
Khi hỏi nhóm: - Vậy xác suất của sự kiện 2 (mảnh đá lớn văng trúng và phá hủy kho nhiên liệu) là bao nhiêu?
"Về mặt lý thuyết là có thể, nhưng xác suất cực kỳ thấp" – nhóm đồng thanh trả lời.
Xác suất đã rõ, vậy còn hậu quả thì sao?
Ở đây cũng có điều đáng bàn. Rất thường xuyên khi đánh giá rủi ro, các biện pháp bảo vệ hiện có bị lãng quên. Trong trường hợp của chúng ta, đê bao bê tông của kho được thiết kế để ngăn chặn toàn bộ lượng nhiên liệu tràn ra.
Khi hỏi nhóm: - Vậy có bao nhiêu nhiên liệu có thể tràn ra môi trường nếu tính đến các biện pháp bảo vệ hiện có?
"Có thể sẽ không tràn ra chút nào" – nhóm trả lời.
Nhóm đã được đưa ra lựa chọn: giữ nguyên đánh giá rủi ro tối đa ban đầu hoặc đánh giá lại rủi ro. Nhóm đã đánh giá lại và rủi ro nhận được mức điểm thấp hơn.
Còn bạn, bạn sẽ làm gì?